30 milyarlık ihale açık ve şeffaf olmayan usulle yapıldı



Artı Gerçek

'30 milyar TL'lik ihale açık, şeffaf ve denetlenebilir olmayan usulle yapıldı, 33 milyarlık ihale yasadan istisna tutuldu, 3.7 milyarlık alım için ihale bile yapılmadı.'


ARTI GERÇEK - CHP Eskişehir Milletvekili Utku Çakırözer, 2018 Kamu Alımları İzleme Raporu'nu değerlendirdi.

Birçok ihalenin Kamu İhale Yasası kapsamında yapılsa da yasanın düzenleyici hükümlerinden istisna tutulduğunu belirten Çakırözer, birçok kamu alımının da hiçbir ihale yapılmadan, doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştiğini hatırlattı.

'İHALELER PİYASAYA DUYURULMADAN YAPILIYOR'

Çakırözer, Kamu İhale Yasası kapsamında yapılan kamu alımlarının toplam tutarının 175 milyar TL'ye dayandığını, pazarlık usulü yapılan ihalelerin toplamının ise 37 milyar TL olduğunu belirtti.

Çakırözer, sonuçları şöyle değerlendirdi:

"Kamuoyunda en çok tartışılan alımlar, çılgın projeler, yasanın pazarlık usulünü düzenleyen 21. Maddesinin b bendine dayanarak yapılıyor. Pazarlık usulü ile yapılan ihalelerin yüzde 77'sinden fazlası, ihale yasasının 21/b bendine dayanıyor. Bir ihalenin bu yöntemle yapılması için bazı özel durumların oluşması gerekiyor. Doğal afetler, salgın hastalıklar gibi ani ve beklenmeyen bir olayın yaşanması; yapım tekniği açısından özellik arz etmesi veya can ve mal güvenliği açısından ivedilikle yapılması gerekliliği bu ihale usulünün kullanılması için şart. Ancak son yıllarda duble yollardan, çılgın projelere, hatta Millet Bahçeleri'ne kadar pek çok proje için bu usul işletiliyor. Bu usulle yapılan 30 milyar TL'lik ihale açık ve şeffaf değil, piyasaya duyurulmuyor, yani rekabete açık değil, belli firmaların davet edildiği ihale masalarında adresine teslim ediliyor."

33 MİLYARLIK İHALE KANUNDAN MUAF

AKP iktidarının Kamu İhale Yasası hükümlerinden muaf tutulacak ihalelerin alanını genişlettiğine işaret eden Çakırözer, ilgili maddenin 'z' bendine kadar dayandırıldığını kaydetti. Çakırözer, "İstisna kapsamında ihaleleri düzenlemek için artık yasada yer kalmadı, alfabede harf kalmadı" dedi.

Kamu Alımları İzleme Raporu'na göre, 2018 yılında 33 milyar TL'lik 20 bin ihalenin, Kamu İhale Yasası'ndan muaf tutulduğunu aktaran Çakırözer, ihalesiz olarak doğrudan temin yöntemi ile yapılan alımların toplam tutarının ise 3.7 milyar TL'yi aştığını belirtti. Çakırözer, "Sormak gerekiyor. Bu alımlar için neden ihaleye çıkılmadı da doğrudan temin yöntemi benimsendi" ifadelerini kullandı. 

Çakırözer, "1 yılda yaklaşık 212 milyar TL’lik kamu alımının 66.7 milyar TL'si 'adrese teslim' usulüyle, üzerinde kalın çizgilerle soru işareti doğuracak yöntemlerle yapılmış. Talebimiz, bizim paramızla, bizim adımıza yapılacak harcamaların yasadan muaf veya istisna tutulmaması, açık ve şeffaf olmasıdır" diye konuştu.